काठमाडौँ — नेपालको सबैभन्दा पुरानो लोकतान्त्रिक दल नेपाली कांग्रेस आन्तरिक संकटको निर्णायक मोडमा पुगेको छ। विशेष महाधिवेशनको वैधता र पार्टीको भावी नेतृत्वलाई लिएर चुलिएको विवाद समाधानका लागि पार्टीका प्रमुख तीन धारबीच घनीभूत वार्ता सुरु भएको छ। यस संवादलाई कांग्रेसको एकता, संगठनात्मक भविष्य र राष्ट्रिय राजनीतिमा यसको भूमिकाका हिसाबले अत्यन्त संवेदनशील र निर्णायक मानिएको छ।
महामन्त्रीद्वय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माको नेतृत्वमा अघि बढाइएको विशेष महाधिवेशनले पार्टी विधान र संस्थापन संरचनामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएपछि कांग्रेस स्पष्ट रूपमा दुई धारमा विभाजित देखिएको थियो। एकातिर, करिब ७० प्रतिशत प्रतिनिधिको समर्थन दाबी गर्दै विशेष महाधिवेशन पक्ष अघि बढिरहेको छ भने अर्कोतिर सभापति शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको संस्थापन समूहले त्यसलाई औपचारिक मान्यता दिन अस्वीकार गर्दै आएको छ।
यसै पृष्ठभूमिमा, विवाद समाधानको प्रयासस्वरूप संस्थापन पक्ष, विशेष महाधिवेशन पक्षधर र डा. शेखर कोइराला पक्षका प्रतिनिधिहरूबीच त्रिपक्षीय संवाद सुरु भएको हो। विशेष महाधिवेशन पक्षबाट प्रदीप पौडेल, गुरुराज घिमिरे, मधु आचार्य र देवराज चालिसे वार्तामा सहभागी छन्। संस्थापन समूहको तर्फबाट रमेश लेखक र बालकृष्ण खाण तथा शेखर कोइराला पक्षबाट जीवन परियार र मिनेन्द्र रिजाल संवादमा बसेका छन्।
वार्तामा विशेष महाधिवेशन आह्वान गर्नुका कारण, त्यसको संवैधानिक वैधता, पार्टी विधानमा आवश्यक संशोधन, भावी नेतृत्व चयनको मोडालिटी र पार्टीको दीर्घकालीन कार्यदिशाबारे प्रारम्भिक छलफल भएको सहभागी नेताहरूले बताएका छन्। “विषय प्रवेश मात्र भएको छ, निष्कर्षका लागि अझै गहिरो संवाद आवश्यक छ,” वार्तामा सहभागी एक नेताले बताए।
विशेष महाधिवेशन भृकुटीमण्डपमा जारी रहे पनि सभापति देउवासहित संस्थापन शीर्ष नेतृत्व त्यसमा सहभागी नभएपछि तनाव थपिएको थियो। तर प्रतिनिधिहरूको हस्ताक्षर संख्या बढ्दै गएपछि सभापति देउवामाथि नैतिक र राजनीतिक दबाब बढेको विश्लेषण भइरहेको छ। आजको बन्द सत्रपछि नेतृत्व र संरचनामा पुनर्विचार गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना हुन सक्ने कांग्रेस वृत्तमा चर्चा छ।
वार्ता अस्थायी रूपमा रोकिए पनि दिउँसो पुनः बस्ने निर्णय भएको छ। कांग्रेस नेतृत्वले सार्वजनिक रूपमा लचकता देखाउने संकेत गरे पनि सहमतिका ठोस बुँदा भने अझै बाहिर आएका छैनन्। यद्यपि, पार्टी विभाजनको संघारमा पुगेको अवस्थामा सुरु भएको यो संवादले कांग्रेसलाई सहमतिको बाटोमा डोर्याउने आशा भने जागेको छ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार, आजको संवादले केवल विशेष महाधिवेशनको भविष्य मात्र होइन, आगामी निर्वाचनहरूमा कांग्रेसको संगठनात्मक शक्ति र विश्वसनीयतासमेत निर्धारण गर्नेछ। अबको केही घण्टा र दिनले नेपाली कांग्रेस एकताबद्ध भएर अघि बढ्छ कि थप जटिलतामा फस्छ भन्ने प्रश्नको उत्तर दिनेछ।
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र ट्विटरमा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
काठमाडौँ — नेपालको सबैभन्दा पुरानो लोकतान्त्रिक दल नेपाली कांग्रेस आन्तरिक संकटको निर्णायक मोडमा पुगेको छ। विशेष महाधिवेशनको वैधता र पार्टीको भावी नेतृत्वलाई लिएर चुलिएको विवाद समाधानका लागि पार्टीका प्रमुख तीन धारबीच घनीभूत वार्ता सुरु भएको छ। यस संवादलाई कांग्रेसको एकता, संगठनात्मक भविष्य र राष्ट्रिय राजनीतिमा यसको भूमिकाका हिसाबले अत्यन्त संवेदनशील र निर्णायक मानिएको छ।
महामन्त्रीद्वय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माको नेतृत्वमा अघि बढाइएको विशेष महाधिवेशनले पार्टी विधान र संस्थापन संरचनामाथि गम्भीर प्रश्न उठाएपछि कांग्रेस स्पष्ट रूपमा दुई धारमा विभाजित देखिएको थियो। एकातिर, करिब ७० प्रतिशत प्रतिनिधिको समर्थन दाबी गर्दै विशेष महाधिवेशन पक्ष अघि बढिरहेको छ भने अर्कोतिर सभापति शेरबहादुर देउवा नेतृत्वको संस्थापन समूहले त्यसलाई औपचारिक मान्यता दिन अस्वीकार गर्दै आएको छ।
यसै पृष्ठभूमिमा, विवाद समाधानको प्रयासस्वरूप संस्थापन पक्ष, विशेष महाधिवेशन पक्षधर र डा. शेखर कोइराला पक्षका प्रतिनिधिहरूबीच त्रिपक्षीय संवाद सुरु भएको हो। विशेष महाधिवेशन पक्षबाट प्रदीप पौडेल, गुरुराज घिमिरे, मधु आचार्य र देवराज चालिसे वार्तामा सहभागी छन्। संस्थापन समूहको तर्फबाट रमेश लेखक र बालकृष्ण खाण तथा शेखर कोइराला पक्षबाट जीवन परियार र मिनेन्द्र रिजाल संवादमा बसेका छन्।
वार्तामा विशेष महाधिवेशन आह्वान गर्नुका कारण, त्यसको संवैधानिक वैधता, पार्टी विधानमा आवश्यक संशोधन, भावी नेतृत्व चयनको मोडालिटी र पार्टीको दीर्घकालीन कार्यदिशाबारे प्रारम्भिक छलफल भएको सहभागी नेताहरूले बताएका छन्। “विषय प्रवेश मात्र भएको छ, निष्कर्षका लागि अझै गहिरो संवाद आवश्यक छ,” वार्तामा सहभागी एक नेताले बताए।
विशेष महाधिवेशन भृकुटीमण्डपमा जारी रहे पनि सभापति देउवासहित संस्थापन शीर्ष नेतृत्व त्यसमा सहभागी नभएपछि तनाव थपिएको थियो। तर प्रतिनिधिहरूको हस्ताक्षर संख्या बढ्दै गएपछि सभापति देउवामाथि नैतिक र राजनीतिक दबाब बढेको विश्लेषण भइरहेको छ। आजको बन्द सत्रपछि नेतृत्व र संरचनामा पुनर्विचार गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना हुन सक्ने कांग्रेस वृत्तमा चर्चा छ।
वार्ता अस्थायी रूपमा रोकिए पनि दिउँसो पुनः बस्ने निर्णय भएको छ। कांग्रेस नेतृत्वले सार्वजनिक रूपमा लचकता देखाउने संकेत गरे पनि सहमतिका ठोस बुँदा भने अझै बाहिर आएका छैनन्। यद्यपि, पार्टी विभाजनको संघारमा पुगेको अवस्थामा सुरु भएको यो संवादले कांग्रेसलाई सहमतिको बाटोमा डोर्याउने आशा भने जागेको छ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार, आजको संवादले केवल विशेष महाधिवेशनको भविष्य मात्र होइन, आगामी निर्वाचनहरूमा कांग्रेसको संगठनात्मक शक्ति र विश्वसनीयतासमेत निर्धारण गर्नेछ। अबको केही घण्टा र दिनले नेपाली कांग्रेस एकताबद्ध भएर अघि बढ्छ कि थप जटिलतामा फस्छ भन्ने प्रश्नको उत्तर दिनेछ।
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र ट्विटरमा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
शेयर गर्नुहोस्