आसन्न प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको तयारीमा रहेको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले मतदातासँगको सम्बन्धलाई 'लगानी र प्रतिफल'को अवधारणामा व्याख्या गर्दै 'नागरिक करारपत्र' सार्वजनिक गरेको छ। आगामी फागुन २१ गते हुने निर्वाचनलाई लक्षित गरी जारी गरिएको यस दस्ताबेजमा पार्टीले आगामी पाँच वर्षभित्र पुरा गर्ने महत्त्वाकाङ्क्षी आर्थिक र प्रशासनिक लक्ष्यहरू निर्धारण गरेको छ।
रास्वपा सभापति रवि लामिछानेले सार्वजनिक गर्नुभएको यस करारपत्रमा परम्परागत घोषणापत्रभन्दा फरक शैली अपनाइएको छ। पार्टीले नागरिकको 'मत'लाई राजनीतिक लगानी र आफूले गर्ने कामलाई त्यसको 'प्रतिफल'का रूपमा परिभाषित गरेको छ।
सुशासन र भ्रष्टाचार नियन्त्रणको मार्गचित्र
रास्वपाले आफ्नो पहिलो प्राथमिकतामा 'सदाचार र असल शासन'लाई राखेको छ। जसअन्तर्गत वि.सं. २०४६ पछि सार्वजनिक पदधारण गरेका व्यक्तिहरूको सम्पत्ति छानबिन गर्न उच्चस्तरीय आयोग गठन गर्ने प्रतिबद्धता जनाइएको छ। सरकारी सेवामा हुने बिचौलिया प्रथा अन्त्य गर्न 'डिजिटल डेलिभरी' प्रणाली लागू गर्ने र भ्रष्टाचार सूचकाङ्कमा उल्लेख्य सुधार गर्ने लक्ष्य करारपत्रमा उल्लेख छ।
आर्थिक विकास र सामाजिक सुरक्षा
आर्थिक समृद्धिका लागि रास्वपाले नेपालको प्रतिव्यक्ति आयलाई हालको अवस्थाबाट वृद्धि गरी ३ हजार अमेरिकी डलर पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। त्यस्तै, मुलुकको कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (जीडीपी) को आकारलाई १०० अर्ब डलर पुर्याउने महत्त्वाकाङ्क्षी योजना अघि सारिएको छ।
नागरिकको स्वास्थ्य र शिक्षामा आमूल सुधार गर्ने बाचा गर्दै पार्टीले निम्न बुँदाहरू समेटेको छ:
शतप्रतिशत बीमा: सबै नागरिकका लागि गुणस्तरीय स्वास्थ्य सेवा सुनिश्चित गर्न पूर्ण बीमाको व्यवस्था।
एकीकृत सामाजिक सुरक्षा: जन्मदेखि मृत्युसम्मका आवश्यकतामा आधारित सामाजिक सुरक्षा प्रणाली।
वित्तीय पहुँच: मिटरब्याज जस्ता शोषणको अन्त्य र आधुनिक बैंकिङ सेवामा सबैको पहुँच।
रोजगारी र पूर्वाधार विकास
युवा पलायन रोक्न रास्वपाले पाँच वर्षमा १२ लाख नयाँ मर्यादित रोजगारी सिर्जना गर्ने लक्ष्य राखेको छ। यसका लागि सूचना प्रविधि (IT), पर्यटन, कृषि, र पूर्वाधार निर्माणलाई प्रमुख क्षेत्रका रूपमा पहिचान गरिएको छ।
३० हजार किलोमिटर राष्ट्रिय राजमार्ग निर्माण गर्ने।
१० वटा राष्ट्रिय महत्त्वका विशेष 'सिग्नेचर आयोजना' सम्पन्न गर्ने।
प्रवास र मताधिकार
विदेशमा रहेका नेपालीहरूलाई राज्यको मूल धारमा जोड्न रास्वपाले अनलाइन मताधिकारको व्यवस्था गर्ने र वंशजको नागरिकताको निरन्तरता सुनिश्चित गर्ने मुद्दालाई प्राथमिकता दिएको छ। सुरक्षित वैदेशिक रोजगारी र दक्ष जनशक्ति फिर्ता ल्याउने वातावरण निर्माण गर्ने प्रतिबद्धता समेत करारपत्रमा छ।
राजनीतिक जवाफदेहिताको नयाँ अभ्यास
करारपत्रको सबैभन्दा विशिष्ट पक्ष यसको 'जवाफदेहिता' खण्ड हो। रास्वपाले यदि एकल बहुमत प्राप्त गरेर पनि यी बाचाहरू पुरा गर्न नसकेमा, अर्को निर्वाचनमा मतदाताले 'राजनीतिक नैतिकता'का आधारमा आफूहरूलाई सजाय दिन सक्ने घोषणा गरेको छ। सभापति लामिछानेका अनुसार, यो केवल चुनावी बाचा मात्र नभई जनतासँग गरिएको 'राजनीतिक ऋण'को लिखित सम्झौता हो।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीको नागरिक करारपत्र
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र एक्स् मा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
आसन्न प्रतिनिधि सभा निर्वाचनको तयारीमा रहेको राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले मतदातासँगको सम्बन्धलाई 'लगानी र प्रतिफल'को अवधारणामा व्याख्या गर्दै 'नागरिक करारपत्र' सार्वजनिक गरेको छ। आगामी फागुन २१ गते हुने निर्वाचनलाई लक्षित गरी जारी गरिएको यस दस्ताबेजमा पार्टीले आगामी पाँच वर्षभित्र पुरा गर्ने महत्त्वाकाङ्क्षी आर्थिक र प्रशासनिक लक्ष्यहरू निर्धारण गरेको छ।
रास्वपा सभापति रवि लामिछानेले सार्वजनिक गर्नुभएको यस करारपत्रमा परम्परागत घोषणापत्रभन्दा फरक शैली अपनाइएको छ। पार्टीले नागरिकको 'मत'लाई राजनीतिक लगानी र आफूले गर्ने कामलाई त्यसको 'प्रतिफल'का रूपमा परिभाषित गरेको छ।
सुशासन र भ्रष्टाचार नियन्त्रणको मार्गचित्र
रास्वपाले आफ्नो पहिलो प्राथमिकतामा 'सदाचार र असल शासन'लाई राखेको छ। जसअन्तर्गत वि.सं. २०४६ पछि सार्वजनिक पदधारण गरेका व्यक्तिहरूको सम्पत्ति छानबिन गर्न उच्चस्तरीय आयोग गठन गर्ने प्रतिबद्धता जनाइएको छ। सरकारी सेवामा हुने बिचौलिया प्रथा अन्त्य गर्न 'डिजिटल डेलिभरी' प्रणाली लागू गर्ने र भ्रष्टाचार सूचकाङ्कमा उल्लेख्य सुधार गर्ने लक्ष्य करारपत्रमा उल्लेख छ।
आर्थिक विकास र सामाजिक सुरक्षा
आर्थिक समृद्धिका लागि रास्वपाले नेपालको प्रतिव्यक्ति आयलाई हालको अवस्थाबाट वृद्धि गरी ३ हजार अमेरिकी डलर पुर्याउने लक्ष्य राखेको छ। त्यस्तै, मुलुकको कुल गार्हस्थ्य उत्पादन (जीडीपी) को आकारलाई १०० अर्ब डलर पुर्याउने महत्त्वाकाङ्क्षी योजना अघि सारिएको छ।
नागरिकको स्वास्थ्य र शिक्षामा आमूल सुधार गर्ने बाचा गर्दै पार्टीले निम्न बुँदाहरू समेटेको छ:
रोजगारी र पूर्वाधार विकास
युवा पलायन रोक्न रास्वपाले पाँच वर्षमा १२ लाख नयाँ मर्यादित रोजगारी सिर्जना गर्ने लक्ष्य राखेको छ। यसका लागि सूचना प्रविधि (IT), पर्यटन, कृषि, र पूर्वाधार निर्माणलाई प्रमुख क्षेत्रका रूपमा पहिचान गरिएको छ।
पूर्वाधारतर्फ पार्टीले 'सिग्नेचर आयोजना'को अवधारणा ल्याएको छ:
प्रवास र मताधिकार
विदेशमा रहेका नेपालीहरूलाई राज्यको मूल धारमा जोड्न रास्वपाले अनलाइन मताधिकारको व्यवस्था गर्ने र वंशजको नागरिकताको निरन्तरता सुनिश्चित गर्ने मुद्दालाई प्राथमिकता दिएको छ। सुरक्षित वैदेशिक रोजगारी र दक्ष जनशक्ति फिर्ता ल्याउने वातावरण निर्माण गर्ने प्रतिबद्धता समेत करारपत्रमा छ।
राजनीतिक जवाफदेहिताको नयाँ अभ्यास
करारपत्रको सबैभन्दा विशिष्ट पक्ष यसको 'जवाफदेहिता' खण्ड हो। रास्वपाले यदि एकल बहुमत प्राप्त गरेर पनि यी बाचाहरू पुरा गर्न नसकेमा, अर्को निर्वाचनमा मतदाताले 'राजनीतिक नैतिकता'का आधारमा आफूहरूलाई सजाय दिन सक्ने घोषणा गरेको छ। सभापति लामिछानेका अनुसार, यो केवल चुनावी बाचा मात्र नभई जनतासँग गरिएको 'राजनीतिक ऋण'को लिखित सम्झौता हो।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीको नागरिक करारपत्र
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र एक्स् मा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
शेयर गर्नुहोस्