गुगलले आफ्नो जेनेरेटिभ एआई प्लेटफर्म जेमिनीभित्र 'जेमिनी ल्याब्स' (Gemini Labs) नामक नयाँ खण्ड सार्वजनिक गरेको छ। यस पहलको उद्देश्य प्रयोगात्मक र स्थिर फिचरबीच स्पष्ट विभाजन गर्दै प्रयोगकर्तालाई एआई प्रयोगका क्रममा बढी पारदर्शिता र नियन्त्रण प्रदान गर्नु हो। जेमिनी ल्याब्स हाल वेब संस्करणमा मात्र सीमित छ र चरणबद्ध रूपमा उपलब्ध गराइँदैछ।
जेमिनी मेनुमा नयाँ संरचना
यसअघि जेमिनीको 'टुल्स' मेनुमा स्थिर र परीक्षणाधीन फिचरहरू एउटै सूचीमा राखिँदा प्रयोगकर्तालाई कुन सुविधा भरपर्दो र कुन अझै परीक्षणमा छ भन्ने बुझ्न कठिन थियो। नयाँ संरचनाअनुसार परिपक्व मानिएका फिचरहरू—जस्तै डीप रिसर्च, इमेज तथा भिडियो सिर्जना, क्यानभास, गाइडेड लर्निङ र उन्नत सोच मोड—मुख्य 'टुल्स' खण्डमा राखिएका छन्।
यसको छेउमै प्रयोगात्मक फिचरका लागि छुट्टै ‘जेमिनी ल्याब्स’ खण्ड राखिएको छ, जसलाई बिक्र (beaker) चिन्हले पहिचान गरिन्छ। यसले प्रयोगकर्तालाई ती सुविधा परीक्षणाधीन र परिवर्तनशील हुनसक्ने स्पष्ट संकेत दिन्छ।
जेमिनी ल्याब्समा उपलब्ध फिचरहरू
प्रारम्भिक चरणमा जेमिनी ल्याब्समा केही सिमित प्रयोगात्मक फिचर समावेश छन्। तीमध्ये प्रीमियम प्रयोगकर्ताका लागि 'एजेन्ट', सबै प्रयोगकर्ताका लागि उपलब्ध डायनामिक वा भिजुअल भ्यु, र भुक्तानी योजनासँग जोडिएको 'पर्सनल इन्टेलिजेन्स' उल्लेखनीय छन्।
विशेषगरी पर्सनल इन्टेलिजेन्स फिचरले यसको क्षमताभन्दा पनि प्रयोगकर्तालाई दिइएको नियन्त्रणका कारण ध्यान तानेको छ।
पर्सनल इन्टेलिजेन्स र सन्दर्भ नियन्त्रण
जेमिनी ल्याब्समार्फत गुगलले प्रत्येक कुराकानीका लागि छुट्टै टगल (स्विच) उपलब्ध गराएको छ, जसबाट प्रयोगकर्ताले जेमिनीले Gmail, Calendar वा Drive जस्ता जोडिएका गुगल एपबाट सन्दर्भ जानकारी प्रयोग गर्न पाउने वा नपाउने निर्णय गर्न सक्छन्।
यो सेटिङ केवल त्यही कुराकानीमा मात्र लागू हुन्छ र नयाँ च्याट सुरु गर्दा पुनः पूर्वनिर्धारित अवस्थामा फर्किन्छ। महत्वपूर्ण कुरा, यो निर्णय जवाफ तयार हुनु अघि नै लागू हुन्छ, जसले प्रयोगकर्तालाई आफ्नो व्यक्तिगत डाटा कहिले र कसरी प्रयोग भइरहेको छ भन्ने स्पष्ट जानकारी दिन्छ। गुगलका अनुसार यो व्यवस्था ‘प्राइभेसी बाइ डिजाइन’ सिद्धान्तसँग मेल खाने प्रयास हो।
प्रयोग र विश्वासबीच सन्तुलन
प्रयोगात्मक र स्थिर फिचर छुट्याउँदा प्रयोगकर्ता अनुभव मात्र सुधारिएको छैन, यसले विश्वास निर्माणमा पनि भूमिका खेल्छ। कार्यालय वा दैनिक कामका लागि जेमिनी प्रयोग गर्नेहरूलाई अचानक परिवर्तनको चिन्ता कम हुन्छ भने नयाँ सुविधा परीक्षण गर्न चाहने प्रयोगकर्ताले जोखिमबारे सचेत भएर प्रयोग गर्न सक्छन्।
उद्योगस्तरमा पनि यस्तै अभ्यास देखिन्छ। अन्य प्रविधि कम्पनीहरूले पनि बीटा वा ल्याब मोडमार्फत नयाँ एआई फिचर परीक्षण गर्दै आएका छन्। नियामक दृष्टिले समेत स्पष्ट लेबलिङ र सत्र-आधारित डाटा प्रयोगले अपारदर्शी अभ्याससम्बन्धी आलोचना कम गर्न मद्दत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
हाल जेमिनी ल्याब्स वेब संस्करण र सीमित क्षेत्रहरूमा मात्र उपलब्ध छ। मोबाइल एपमा भने यो संरचना अझै लागू गरिएको छैन। तर गुगलले नयाँ एआई फिचरहरू चरणबद्ध रूपमा विस्तार गर्ने आफ्नो पुरानै रणनीति अपनाएको देखिन्छ।
प्राविधिक विश्लेषणहरूले केही समयदेखि जेमिनी ल्याब्ससम्बन्धी संरचनाका संकेत देखाइरहेका थिए, जसले गुगल यस किसिमको केन्द्रिय परीक्षण प्लेटफर्मको तयारी लामो समयदेखि गरिरहेको संकेत गर्छ। आगामी दिनमा जेमिनी ल्याब्समार्फत थप उन्नत र प्रयोगात्मक एआई क्षमताहरू परीक्षणमा आउने अपेक्षा गरिएको छ।
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र एक्स् मा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
गुगलले आफ्नो जेनेरेटिभ एआई प्लेटफर्म जेमिनीभित्र 'जेमिनी ल्याब्स' (Gemini Labs) नामक नयाँ खण्ड सार्वजनिक गरेको छ। यस पहलको उद्देश्य प्रयोगात्मक र स्थिर फिचरबीच स्पष्ट विभाजन गर्दै प्रयोगकर्तालाई एआई प्रयोगका क्रममा बढी पारदर्शिता र नियन्त्रण प्रदान गर्नु हो। जेमिनी ल्याब्स हाल वेब संस्करणमा मात्र सीमित छ र चरणबद्ध रूपमा उपलब्ध गराइँदैछ।
जेमिनी मेनुमा नयाँ संरचना
यसअघि जेमिनीको 'टुल्स' मेनुमा स्थिर र परीक्षणाधीन फिचरहरू एउटै सूचीमा राखिँदा प्रयोगकर्तालाई कुन सुविधा भरपर्दो र कुन अझै परीक्षणमा छ भन्ने बुझ्न कठिन थियो। नयाँ संरचनाअनुसार परिपक्व मानिएका फिचरहरू—जस्तै डीप रिसर्च, इमेज तथा भिडियो सिर्जना, क्यानभास, गाइडेड लर्निङ र उन्नत सोच मोड—मुख्य 'टुल्स' खण्डमा राखिएका छन्।
यसको छेउमै प्रयोगात्मक फिचरका लागि छुट्टै ‘जेमिनी ल्याब्स’ खण्ड राखिएको छ, जसलाई बिक्र (beaker) चिन्हले पहिचान गरिन्छ। यसले प्रयोगकर्तालाई ती सुविधा परीक्षणाधीन र परिवर्तनशील हुनसक्ने स्पष्ट संकेत दिन्छ।
जेमिनी ल्याब्समा उपलब्ध फिचरहरू
प्रारम्भिक चरणमा जेमिनी ल्याब्समा केही सिमित प्रयोगात्मक फिचर समावेश छन्। तीमध्ये प्रीमियम प्रयोगकर्ताका लागि 'एजेन्ट', सबै प्रयोगकर्ताका लागि उपलब्ध डायनामिक वा भिजुअल भ्यु, र भुक्तानी योजनासँग जोडिएको 'पर्सनल इन्टेलिजेन्स' उल्लेखनीय छन्।
विशेषगरी पर्सनल इन्टेलिजेन्स फिचरले यसको क्षमताभन्दा पनि प्रयोगकर्तालाई दिइएको नियन्त्रणका कारण ध्यान तानेको छ।
पर्सनल इन्टेलिजेन्स र सन्दर्भ नियन्त्रण
जेमिनी ल्याब्समार्फत गुगलले प्रत्येक कुराकानीका लागि छुट्टै टगल (स्विच) उपलब्ध गराएको छ, जसबाट प्रयोगकर्ताले जेमिनीले Gmail, Calendar वा Drive जस्ता जोडिएका गुगल एपबाट सन्दर्भ जानकारी प्रयोग गर्न पाउने वा नपाउने निर्णय गर्न सक्छन्।
यो सेटिङ केवल त्यही कुराकानीमा मात्र लागू हुन्छ र नयाँ च्याट सुरु गर्दा पुनः पूर्वनिर्धारित अवस्थामा फर्किन्छ। महत्वपूर्ण कुरा, यो निर्णय जवाफ तयार हुनु अघि नै लागू हुन्छ, जसले प्रयोगकर्तालाई आफ्नो व्यक्तिगत डाटा कहिले र कसरी प्रयोग भइरहेको छ भन्ने स्पष्ट जानकारी दिन्छ। गुगलका अनुसार यो व्यवस्था ‘प्राइभेसी बाइ डिजाइन’ सिद्धान्तसँग मेल खाने प्रयास हो।
प्रयोग र विश्वासबीच सन्तुलन
प्रयोगात्मक र स्थिर फिचर छुट्याउँदा प्रयोगकर्ता अनुभव मात्र सुधारिएको छैन, यसले विश्वास निर्माणमा पनि भूमिका खेल्छ। कार्यालय वा दैनिक कामका लागि जेमिनी प्रयोग गर्नेहरूलाई अचानक परिवर्तनको चिन्ता कम हुन्छ भने नयाँ सुविधा परीक्षण गर्न चाहने प्रयोगकर्ताले जोखिमबारे सचेत भएर प्रयोग गर्न सक्छन्।
उद्योगस्तरमा पनि यस्तै अभ्यास देखिन्छ। अन्य प्रविधि कम्पनीहरूले पनि बीटा वा ल्याब मोडमार्फत नयाँ एआई फिचर परीक्षण गर्दै आएका छन्। नियामक दृष्टिले समेत स्पष्ट लेबलिङ र सत्र-आधारित डाटा प्रयोगले अपारदर्शी अभ्याससम्बन्धी आलोचना कम गर्न मद्दत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
हाल जेमिनी ल्याब्स वेब संस्करण र सीमित क्षेत्रहरूमा मात्र उपलब्ध छ। मोबाइल एपमा भने यो संरचना अझै लागू गरिएको छैन। तर गुगलले नयाँ एआई फिचरहरू चरणबद्ध रूपमा विस्तार गर्ने आफ्नो पुरानै रणनीति अपनाएको देखिन्छ।
प्राविधिक विश्लेषणहरूले केही समयदेखि जेमिनी ल्याब्ससम्बन्धी संरचनाका संकेत देखाइरहेका थिए, जसले गुगल यस किसिमको केन्द्रिय परीक्षण प्लेटफर्मको तयारी लामो समयदेखि गरिरहेको संकेत गर्छ। आगामी दिनमा जेमिनी ल्याब्समार्फत थप उन्नत र प्रयोगात्मक एआई क्षमताहरू परीक्षणमा आउने अपेक्षा गरिएको छ।
न्युजमाण्डुमा प्रकाशित कुनै समाचारमा तपाईंको गुनासो भए हामीलाई newsmandu@gmail.comमा इमेल गर्न सक्नुहुनेछ । साथै तपाईले आफ्नो विचार, विश्लेषण, लेख रचना, सल्लाह र सुझाव पनि पठाउन सक्नुहुनेछ । हामीसँग तपाई फेसबुक र एक्स् मा पनि जोडिन सक्नुहुन्छ ।
शेयर गर्नुहोस्